RÚV okkar allra
Hér upplýsum við um starfsemina, bjóðum upp á samtal og svörum spurningum þínum

Baltasar Kormákur, Rvk Studios og RÚV gera sjónvarpsþáttaröðina Sjálfstætt fólk

Mynd með færslu
 Mynd: RÚV
Mynd með færslu
 Mynd: RÚV
RÚV og RVK Studios, framleiðslufyrirtæki Baltasars Kormáks, hafa gert með sér samkomulag um þróun og undirbúning 6-8 sjónvarpsþátta og kvikmyndar sem byggjast á skáldverki Halldórs Laxness, Sjálfstæðu fólki.

Þetta verður einhver allra umfangsmesta framleiðslan í íslenskri kvikmynda- og sjónvarpssögu og er gert ráð fyrir að tökur geti hafist síðla árs 2018. Þær fara fram á Íslandi og er stefnt að því að sem flestir í tökuliði og leikarahópi verði íslenskir og gert er ráð fyrir að bæði þáttaröðin og kvikmyndin verði tekin upp á íslensku.

Baltasar Kormákur leikstýrir verkinu og skrifar handritið í samstarfi við aðra handritshöfunda.

Sjálfstætt fólk kemur í kjölfarið á farsælu samstarfi RVK Studios og RÚV um þáttaröðina Ófærð sem sýnd var við fádæma vinsældir árið 2016, sló öll áhorfsmet á Íslandi og hefur síðan verið sýnd í fleiri löndum en flestar aðrar leiknar íslenskar þáttaraðir. Síðar á þessu ári hefst framleiðsla á annarri þáttaröð af Ófærð og er fyrirhugað að hefja sýningar á henni haustið 2018.

Sjálfstætt fólk eftir Halldór Laxness kom út 1934-35 og er líklega sú saga sem víðast hefur borið hróður Halldórs Laxness. Hún fór sigurför um heiminn um miðbik 20. aldar, var meðal annars bók mánaðarins í stærsta bókaklúbbi Bandaríkjanna árið 1946 og seldist í hálfri milljón eintaka á aðeins tveimur vikum. Þessi mikla velgengni Sjálfstæðs fólks um víða veröld átti eflaust stóran þátt í að Halldór var sæmdur Nóbelsverðlaununum í bókmenntum 1955 en við það tilefni var hann sagður hafa skipað sér á stall með höfuðskáldum heimsbókmenntanna á borð við Miguel de Cervantes, Émile Zola, Leo Tolstoy og Knut Hamsun. Þegar Sjálfstætt fólk var loksins endurútgefin vestra hálfri öld síðar, árið 1997, sagði gagnrýnandi Washington Post í lok lofsamlegs dóms að Sjálfstætt fólk hefði allt sem ein skáldsaga getur haft upp á að bjóða. New York Times taldi hana í hópi hundrað bestu bóka sögunnar.

Sjálfstætt fólk gerist í upphafi 20. aldar og segir frá bóndanum Guðbjarti Jónssyni sem lætur gamlan draum rætast og kaupir lítið heiðarbýli sem hann nefnir Sumarhús. Þar með er Bjartur loks orðinn sjálfstæður maður eftir 17 ár í vinnumennsku; frjáls, sjálfs sín herra, óháður öðrum. Hann berst við að halda sjálfstæði sínu allt til enda, ekki síst gagnvart fyrrum yfirboðurum sínum á Útirauðsmýri, hreppstjóranum og Rauðsmýrarmaddömunni. Hann færir miklar fórnir fyrir sjálfstæðið og gildir þá einu hvort í hlut eiga Rósa kona hans, Ásta Sóllilja eða aðrir honum nákomnir. Þannig gerir Halldór Bjart að eins konar tákni baráttu íslenskrar alþýðu fyrir því að ráða sér sjálf og kallast þannig á við langvinna baráttu íslensku þjóðarinnar fyrir sjálfstæði sem um leið má hæglega heimfæra á sjálfstæðisbaráttu þjóða almennt og baráttu einstaklinga fyrir frelsi undan hvers kyns oki yfirvalds.

Segja má að með samstarfi Baltasars, RVK Studios og RÚV rætist loks langþráður draumur margra áhugamanna um Laxness og kvikmyndagerð. Alloft hefur komið til tals að kvikmynda þetta mikla skáldverk. Hinn virti sænski leikstjóri Ingmar Bergman lýsti m.a. áhuga sínum á að gera kvikmynd byggða á fyrri hluta verksins í viðtali við Thor heitinn Vilhjálmsson á sjötta áratugnum, sem birtist í bók Thors Regn í rykið. Um aldamótin bárust svo fréttir af því að framleiðendurnir Ismail Merchant og James Ivory hygðust gera kvikmynd byggða á Sjálfstæðu fólki og var Óskarsverðlaunahafinn Ruth Prawer Jhabvala ráðin til að að skrifa handritið og Hector Babenco til að leikstýra. Ekkert varð þó úr þeim áformum.

„Það hefur lengi blundað í mér að gera kvikmynd eftir þessari frægustu bók okkar Íslendinga.  Þessi saga harðræðis, þvermóðsku og brostinna drauma talar til allra, ekki bara okkar hér á landi. Þetta er krefjandi verkefni sem allir munu hafa skoðun á og það gerir það enn meira spennandi. Það er mjög ánægjulegt að RÚV auki enn aðkomu sína að leiknu sjónvarpsefni og stuðli þannig að því að íslensk þáttagerð færist á enn hærra plan,“ segir Baltasar Kormákur.

„RÚV hefur stóraukið þátttöku í framleiðslu og miðlun á vönduðu nýju leiknu sjónvarpsefni. Það hefur hreyft við fólki og notið hylli hér heima og erlendis. Það er okkur mikil ánægja að ráðast í þetta metnaðarfulla verkefni með Baltasar og RVK Studios. Við höfum áður átt farsælt samstarf og erum nú að undirbúa þáttaröð nr. tvö af Ófærð. Sjálfstætt fólk er eitt af höfuðbókmenntaverkum Íslendinga og hefur haft mikil áhrif á sjálfsmynd þjóðarinnar. Við höfum mikla trú á að Baltasar og aðrir frábærir listamenn geti leyst töfra sögunnar úr læðingi og blásið í hana nýju lífi nýjar kynslóðir hér heima og um heim allan. Við erum stolt af því að eiga ríkulegan þátt í að gera kvikmynd og sjónvarpsþáttaröð upp úr Sjálfstæðu fólki, við teljum það mikilvægt íslenskri menningu og nýjum kynslóðum,“ segir Magnús Geir Þórðarson útvarpsstjóri.